Ucapan Setiausaha Agung Persatuan Ulama Islam Sedunia Dr Ali Qurrah Daghi

Setiausaha Agung Persatuan Ulama Islam Sedunia Dr Ali Qurrah Daghi dalam ucapannya di pembukaan muktamar ke 5 di Turki semalam (4 Nov 2018) menyeru umat Islam terhadap 6 perkara penting :

1- mengajak umat Islam untuk mempraktikkan al-quran dan hadis dengan kefahaman yang benar berdasarkan kepada maqasid syariah dan penggunaan yang seimbang antara akal dan nas. Pengalaman menunjukkan perubahan terhadap masyarakat akan berlaku melalui penambahbaikan terhadap sistem politik dan pentadbiran.

2- menyeru para pemimpin kearah melaksanakan tuntutan agama dengan menegakkan keadian, mendokong kebenaran menunaikan hak dan meninggalkan kezaliman.

3-menyeru ulama dan pandakwah untuk mendidik, membina dan menjadi qudwah kepada umah. mebaiki segala salah faham terhadap agama dan saling tolong-menolong dalam melakukannya.

4-menyeru pengamal media untuk membawa risalah Islam dan menyampaikannya dengan amanah dan roh jihad yang mulia

5-menyeru wanita untuk terus memikul tugas mendidik generasi baru dengan penuh tanggungjawab.

6-menyeru masyarakat dunia untuk tidak fobia dengan agama Islam yang bertonggakkan rahmat dan kasih sayang terhadap alam sejagat.

ringkasan
Ustaz Rosli.

Tadabur Wahyu Siri 10

Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Pendirian Ibnu Asyur Terhadap Tafsir Batini dan Tafsir Isyari

Ibnu Asyur menolak tafsiran yang berdasarkan kepada hawa nafsu dan tidak merujuk kepada tabiat bahasa serta landasan-landasan tafsir yang lain. Beliau menolak dengan keras tafsir batini dan memberikan contoh terhadap tafsir-tafsir tersebut yang telah dilakukan oleh mereka yang tidak bertanggungjawab serta taksub terhadap sesuatu aliran tertentu.

Adapun berkaitan dengan tafsir isyari, Ibnu Asyur menyatakan bahawa keadaan tafsir bil isyarah terdiri daripada tiga keadaan:

1. Merujuk kepada contoh atau perumpamaan yang serupa dengan apa yang disebut oleh ayat seperti ayat yang menyebut tentang mereka yang melarang orang daripada menyebut nama Allah SWT di masjid. Tafsiran bil isyarah merujuk lafaz masjid kepada hati yang tidak mengingati Allah SWT.

2. Sesuatu yang berbentuk harapan, dimana maksud itu dapat difahami daripada perkataan atau ayat seperti sewaktu mentafsirkan ayat Man dzal ladzii yashfa’u di mana mereka mentafsirkan secara isyarat terhadap sifat merendah diri yang membawa kepada hampirnya seseorang kepada situasi mendapat syafaat.

3. Pengajaran-pengajaran yang dapat disimpulkan melalui pengamatan yang mendalam serta hati yang sangat sensitif dan merasai kehadiran Allah SWT seperti sewaktu mentafsirkan ayat:

فعصى فرعون الرسول فاخذهم اخذا وبيل

Maksudnya:

Secara isyaratnya ayat ini ditafsirkan bahawa hati yang lalai dari mengingati Allah akibatnya adalah neraka baginya.

Setelah menerangkan tentang tafsir bi al-isyarah itu tadi, Ibnu Asyur menjelaskan bahawa tafsiran tersebut boleh diterima sekiranya tafsiran tersebut didasarkan kepada perkataan dan maksud yang benar dalam bahasa arab. Mana-mana tafsir isyari yang terkeluar daripada tiga ciri yang telah disebut di atas dianggap oleh Ibnu Asyur sebagai menghampiri tafsiran secara batini.

Bersambung…

Ustaz Rosli
12 Muharram 1440
22 September 2018

Tadabur Wahyu Siri 9

Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Perbincangan Isu Tafsir Bi al-Ma’thur dan Tafsir Bi al-Ra’yi.

Meskipun Ibnu Asyur menerima tafsiran Al-Quran berdasarkan kepada ra’yi, namun apa yang dimaksudkan oleh beliau itu ialah tafsiran yang berlandaskan kepada sumber-sumber yang benar.

Dengan itu Ibnu Asyur menolak tafsiran yang berdasarkan kepada hawa nafsu dan tidak merujuk kepada penggunaan Bahasa Arab yang betul serta landasan-landasan tafsir yang lain.

Beliau menolak dengan keras tafsir batiniah dan memberikan contoh terhadap tafsir-tafsir tersebut yang telah dilakukan oleh mereka yang tidak bertanggungjawab serta taksub terhadap aliran tertentu.

Bersambung…

Ustaz Rosli

11 Muharram 1440
21 September 2018

Tadabur Wahyu Siri 8

Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Perbincangan Isu Tafsir Bi al-Ma’thur dan Tafsir Bi al-Ra’yi.

Dalam menjawab kekeliruan berkenaan hadis-hadis dan athar yang melarang daripada mentafsirkan Al-Quran menggunakan akal pula, Ibnu Asyur telah menyediakan lima jawapan terhadap kekeliruan itu

sambungan daripada siri 7..

3- Cenderung kepada aliran dan mazhab tertentu lalu melakukan takwilan terhadap ayat tanpa melihat kepada maknanya yang sebenar. Sebaliknya hanya menggunakan Al-Quran sebagai hujah terhadap pendirian mereka yang sedia ada.

4- Menyangka bahawa maksud yang didapati olehnya secara zahir merupakan satu-satunya maksud yang dikehendaki lalu menafikan maksud-maksud yang lain.

5- Tujuan larangan mentafsir menggunakan akal sebenarnya sebagai amaran daripada sikap mengeluarkan tafsir secara tergopoh-gapah tanpa tadabbur yang mendalam.

Bersambung…

Disediakan oleh:
Ustaz Rosli
10 Muharram 1440
20 September 2018

Siri 8 Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Perbincangan Isu Tafsir Bi al-Ma’thur dan Tafsir Bi al-Ra’yi.

Dalam menjawab kekeliruan berkenaan hadis-hadis dan athar yang melarang daripada mentafsirkan Al-Quran menggunakan akal pula, Ibnu Asyur telah menyediakan lima jawapan terhadap kekeliruan itu

(sambungan daripada siri 7)

3- Cenderung kepada aliran dan mazhab tertentu lalu melakukan takwilan terhadap ayat tanpa melihat kepada maknanya yang sebenar. Sebaliknya hanya menggunakan Al-Quran sebagai hujah terhadap pendirian mereka yang sedia ada.

4- Menyangka bahawa maksud yang didapati olehnya secara zahir merupakan satu-satunya maksud yang dikehendaki lalu menafikan maksud-maksud yang lain.

5- Tujuan larangan mentafsir menggunakan akal sebenarnya sebagai amaran daripada sikap mengeluarkan tafsir secara tergopoh-gapah tanpa tadabbur yang mendalam.

Bersambung…

 

Ustaz Rosli

10 Muharram 1440
20 September 2018

Siri 7 Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Perbincangan Isu Tafsir Bi al-Ma’thur dan Tafsir Bi al-Ra’yi.

Bagi menguatkan hujah beliau, Ibnu Asyur menyatakan bahawa hukum-hukum syariat yang telah dikeluarkan oleh ulama’ dalam tiga kurun pertama hijrah adalah merupakan hasil tafsiran mereka sendiri terhadap Al-Quran. Tafsiran yang dihasilkan itu tidak pernah lagi dilakukan oleh ulama pada generasi terdahulu.

Dalam menjawab kekeliruan berkenaan hadis-hadis dan athar yang melarang daripada mentafsirkan Al-Quran pula, Ibnu Asyur telah menyediakan lima jawapan terhadap kekeliruan itu

Jawapan-jawapan itu dapat diringkaskan seperti berikut:

1- Yang dimaksudkan dengan larangan menggunakan akal dalam mentafsirkan Al-Quran bermaksud larangan mentafsir berdasarkan pandangan yang tidak menggunakan kaedah-kaedah pentafsiran seperti tidak menyandarkannya kepada bahasa Arab, maqasid syariah, sebab nuzul, ilmu nasikh mansukh dan sebagainya.

2- Tidak mentadabbur ayat Al-Quran dengan baik, sebaliknya hanya memberi pandangan tanpa mengkaji maksud sebenar secara mendalam dan menghubungkannya dengan nas-nas yang lain.

Bersambung…

Ustaz Rosli

9 Muharram 1440
9 September 2018

Siri 6 Ringkasan & Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Perbincangan Isu Tafsir Bi al-Ma’thur dan Tafsir Bi al-Ra’yi.

Ibnu Asyur menjelaskan bahawa banyak sekali tafsir yang telah dihasilkan tidak bersandar kepada tafsir bi al-Ma’thur sama ada sandaran kepada Nabi SAW atau para sahabat. Sebaliknya tafsir-tafsir itu telah dikeluarkan berdasarkan kepada ilmu-ilmu yang menjadi sandaran terhadap tafsir Al-Quran.

Persoalannya ialah di sana terdapat hadis-hadis yang menunjukkan kepada keburukan mentafsir dengan menggunakan pandangan sendiri.Selain daripada hadis-hadis, terdapat pula kata-kata yang dinisbahkan kepada para sahabat menunjukkan mereka menolak tafsir yang berdasarkan kepada ra’yi.

Ibnu Asyur berpandangan bahawa tafsir Al-Quran tidak semestinya dihubungkan dengan tafsir Nabi SAW atau para sahabat semata-mata. Menurut beliau, tafsir sahabat itu sendiri sebahagiannya tidak merujuk kepada hadis Nabi SAW.Ibnu Asyur menyokong pandangan Imam al-Ghazali dan al-Qurtubi yang sependapat dengan beliau.

Menurut mereka berdua, Nabi SAW sendiri tidak mentafsirkan kecuali beberapa ayat Al-Quran sahaja. Selain itu para sahabat juga didapati bersalahan pandangan dalam mentafsirkan ayat-ayat Al-Quran.

Jika sekiranya tafsir-tafsir yang dipetik dari sahabat tersebut diambil daripada Nabi SAW, sudah tentu tidak wujud perbezaan ketara dalam tafsir-tafsir mereka.Bersambung…

Ustaz Rosli
8 Muharram 1440
18 September 2018

Siapakah Muhammad bin al-Tahir bin Asyur ??

Syeikh Muhammad bin al-Tohir bin Asyur

Ibnu ‘Asyur ialah  Muhammad Tahir bin Muhammmad. Beliau dilahirkan pada tahun 1879 dari sebuah keluarga ilmuan yang berasal dari Andalus. Ibnu Asyur meninggal dunia pada tahun  1973 di tanah tumpah darahnya Tunisia.

Keluarga Asyur terkenal sebagai keluarga beragama juga para ilmuan yang dikenali ramai. Bapa Ibn ‘Asyur adalah seorang pakar ilmu nahu, ahli fiqh, dan pada tahun 1851 menjawat sebagai ketua hakim di negara Tunisia. Pada tahun 1860 beliau dilantik sebagai mufti .

Ibnu Asyur dibesarkan dalam suasa cinta kepada ilmu. Beliau belajar al-Quran, baik hafalan, tajwid, maupun qiraatnya. Dia belajar di sekitar bandar Tunisia. Setelah beliau menghafal al-Qur’an, beliau turut belajar di Masjid Zaitunah sehingga menjadi seorang pemuda yang ahli dalam berbagai disiplin ilmu.

Zaitunah adalah sebuah masjid yang  menjadi pusat kegiatan keagamaan yang berasaskan kepada mazhab Maliki dan ada sebagian kecil pula yang mengikut mazhab Hanafi. Beliau akhirnya menghasilkan sebuah kitab yang terdiri dari tiga puluh juzu’ dan terbahagi kepada dua belas jilid. Kitab ini merupakan sebuah tafsir kontemporeri.

Ibn Asyur menjadi salah seorang ulama besar dan tersohor di Tunisia. Bermula sebagai seorang tenaga pengajar di Jami’e Zaitunah yang merupakan sebuah universiti pada zaman itu sehinggalah beliau dilantik pada tahun 1913 menjadi hakim dan seterusnya dan diangkat menjadi mufti di negara itu pada tahun 1927.

3.0 Kitab al Tahrir wa al-Tanwir

Kita ini ditulis oleh Ibnu Asyur dalam 30 juzuk, setebal 12 jilid, dicetak oleh Dar al-Kutub al-Syarqiyah, Tunis. Nama sebenar bagi kitab ini ialah Tahrir al Ma’na al-Sadid wa Tanwir al-Aql al-Jadid min Tafsir al-Kitab al Majid. Disebabkan nama kitab ini terlalu panjang maka Ibnu Asyur meringkaskannya pula kepada al-tahrir wa altanwir.

Penulisan kitab ini bermula setelah Ibnu Asyur sekian lama menangguhkan hasratnya kerana mengenangkan kepada kepayahan yang bakal ditempuhi sewaktu menyiapkannya. Ini kerana Ibnu Asyur semenjak awal lagi bercadang untuk melahirkan sebuah kitab tafsir yang dianggapnya sebagai berlainan daripada kebiasaan penulisan kitab-kitab tafsir yang telah ada di dalam khazanah ilmu Islam.

Disebabkan hasratnya yang begitu besar Ibnu Asyur mengambil masa yang agak lama untuk berfikir. Kerja-kerja juga menjadi penghalang kepada hasrat besar ini terutamanya apabila beliau telah dilantik menjadi Hakim pada tahun 1331 hijrah. Namun demikian selepas beliau bertukar ke jawatan mufti Tunisia Ibnu Asyur telah mengambil inisiatif untuk memulakan penulisan kitab berliau itu.

Di dalam kitab itu Ibnu Asyur telah memberi perhatian terhadap perkara berikut yang merupakan tambahan beliau berbanding kitab-kitab tafsir yang lain. Yang dimaksudkan dengan tambahan itu ialah perhatian yang mendalam diberikan oleh Ibnu Asyur terhadap Balaghah Al Quran di mana beliau cuba untuk menerangkan setiap penggunaan Balaghah yang dapat ditanggapi oleh beliau di dalam sesuatu ayat.

Mengikut Ibnu Asyur tindakan ini adalah disebabkan oleh pada pandangan beliau para ulama terdahulu tidak memberi perhatian yang sewajarnya terhadap balaghah al-quran.(Ibnu Asyur, 1998) Dengan itu Ibnu Asyur mengambil tanggungjawab untuk menjadi pentafsir yang memberi perhatian terhadap apa yang telah dianggap olehnya diabaikan oleh orang terdahulu.

Selain daripada itu Ibnu Asyur juga memberi perhatian terhadap hubungan antara ayat yang dianggapnya juga sebagai telah disampaikan oleh pentafsir terdahulu. Dengan itu Ibnu Asyur di dalam mukadimah tafsirnya menyatakan bahawa beliau tidak akan berpindah kepada ayat yang lain kecuali Beliau akan menerangkan terlebih dahulu hubungkait yang terdapat di antara ayat-ayat tersebu.

Ibnu Asyur selain daripada itu juga memberi perhatian yang mendalam tentang objektif sesebuah surah. Dalam erti kata yang lain Ibnu Asyur telah memulakan apa yang dinamakan pada hari ini sebagai tafsir maudhuie. Ini kerana beliau melihat setiap surah mempunyai maqasid yang tersendiri yang perlu diketengahkan bagi memberi impak yang besar terhadap kefahaman al-quran tanpa melihat kepada ayat-ayat yang bersifat juzie semata-mata.(al-Raisuni,2010)

Ibnu Asyur dengan pemikiran ini mahu untuk menghubungkan antara maqasid surah yang bersifat umum dengan maqasid ayat yang berkemungkinan bersifat juzie. Beliau menyatakan kekesalan beliau terhadap tindakan ramai ahli tafsir yang hanya memberi tumpuan kepada mentafsirkan ayat ayat hukum yang bersifat juzie, menurut Ibnu Asyur mereka akan mengkhususkan ruang yang besar dalam mengupas isu-isu cabang tetapi sebaliknya melihat ayat-ayat yang bersifat konsep serta boleh dijadikan sebagai asas pemikiran yang bersifat kulli, maka kebanyakan para ahli tafsir tidak memberi perhatian kepada ayat-ayat dari jenis ini.

Ibnu Asyur telah menjadikan kitab tafsir beliau al Atahrir wa al-Tanwir sebagai kitab yang membincangkan persoalan maqasid Syariah daripada sumbernya yang asli iaitu al-quran. Beliau akan mengupas secara panjang lebar ayat-ayat yang bersangkutan dengan Maqasid Syariah dengan membawa isu-isu yang dihadapi oleh umat Islam pada zamannya sebagai satu penyelesaian masalah yang bersifat praktikal.

Dengan itu kitab beliau bukan sahaja menjadi rujukan bagi ilmu tafsir tapi sebaliknya menjadi rujukan kepada perbahasan Maqasid Syariah yang lebih mendalam. Antara perbincangan Maqasid Syariah yang terdapat di dalam kitab beliau ini ialah persoalan al-kuliyyat dan al-juiyaat.

Siri 5 Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Istimdad Ilmu Tafsir

Dalam muqaddimah kedua, Ibnu Asyur menyatakan bahawa istimdad tafsir Al-Quran ialah:

1- Bahasa Arab. Ini kerana Al-Quran diturunkan dalam bahasa tersebut. Bahasa Arab yang dimaksudkan ialah Bahasa Arab sewaktu Al-Quran diturunkan. Pengetahuan bahasa itu pula boleh berlaku dalam dua bentuk, sama ada secara semulajadi bagi mereka yang hidup dalam masyarakat itu atau dengan mempelajarinya bagi mereka yang berada diluar dari masyarakat Arab.

Termasuk dalam erti kata menguasai bahasa Arab ialah menguasai cabang ilmu bahasa tersebut samada ilmu nahu, bayan, maani dan badie’. Dari situ para pentafsir dapat memahami ilmu berkaitan mukjizat bahasa di dalam Al-Quran.

2- Sumber kedua ilmu tafsir mengikut Ibnu Asyur ialah athar daripada Rasulullah SAW. Mengikut beliau, yang dimaksudkan dengan athar yang menjadi sumber itu ialah mana-mana hadis yang menerangkan tentang sebarang kekeliruan yang timbul dalam mentafsirkan perkataan atau ayat ayat tertentu. Namun demikian athar seperti ini adalah sedikit jumlahnya mengikut .

Menurut Ibnu Asyur, termasuk dalam kategori athar ialah perkara yang telah menjadi ijmak dikalangan umat Islam didalam memahami sesuatu ayat ataupun perkataan, contohnya dalam isu alkalalah yang dimaksudkan dengan adik-beradik perempuan dalam ayat tersebut ialah adik-beradik seibu.

Di akhir mukadimah ini, Ibnu Asyur telah meletakkan beberapa peringatan berkaitan sumber ilmu tafsir dan sandarannya. Ibnu Asyur telah menjelaskan bahawa tafsiran Nabi SAW serta para sahabat di dalam sesuatu ayat atau perkataan bukan menjadi sumber atau bagi ilmu tafsir kerana bagi beliau tafsiran-tafsiran tersebut adalah bukan dari istimdad ilmu tafsir.

Disediakan oleh:

Ustaz Rosli

7 Muharram 1440
17 September 2018