Siri 3 Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Maqasid al-Quran

Ibnu Asyur menjelaskan bahawa objektif dan maqasid al-Quran sangat luas dan tersirat di dalam ayat-ayatnya yang mengandungi pelbagai subjek sama ada hukum-hakam, adab, kisah-kisah tauladan dan sebagainya.

Mengikut pandangan Ibnu Asyur para ulama’ terdahulu kurang memberikan perhatian terhadap kupasan Al-Quran dari sudut ilmu balaghah, oleh itu beliau bertekad agar kitab karangan beliau ini dapat memberikan lebih perhatian terhadap unsur balaghah yang terdapat didalam al-Quran. Untuk mencapai objektif tersebut, beliau akan memberi perhatian terhadap seni-seni balaghah dalam setiap ayat al-Quran yang dikupas.

Selain itu Ibnu Asyur juga memberi penekanan dalam menerangkan makna ayat dari sudut hubungan antara ayat. Bagi Ibnu Asyur memahami makna al-quran berdasarkan hubungan antara ayat adalah salah satu bentuk kefahaman yang sangat penting. Namun demikian pada pendapat beliau, para ulama’ terdahulu tidak memberikan perhatian yang serius dalam perkara ini.

Antara ulama’ terdahulu yang cuba menjelaskan hubungan antara ayat ialah Fakhruddin Ar Razi dan Burhanuddin al-Biqaie. Namun demikian Ibnu Asyur melihat bahawa masih terlalu banyak perkara yang belum disentuh oleh mereka berdua berkaitan perkara ini.

Ibnu Asyur juga menjelaskan bahawa beliau memberi penekanan khusus bagi menjelaskan pengajaran umum bagi sesuatu surah. Bahkan beliau menjelaskan bahawa beliau tidak akan berpindah dari satu surah kepada surah yang lain sebelum beliau menjelaskan dengan terperinci objektif yang terkandung di dalam surah tersebut.

Di akhir bahagian pengenalan, Ibnu Asyur menjelaskan bahawa beliau juga akan memberikan penekanan dalam menjelaskan makna-makna perkataan dari sudut bahasa. Beliau menekankan bahawa penjelasan itu telah dibuat melalui kajian yang teliti dan beliau cuba menghubungkan makna-makna perkataan tersebut dengan mukjizat bahasa yang terkandung di dalam al-Quran.

Sebagai penutup, Ibnu Asyur menjelaskan bahawa nama sebenar tafsir beliau ini ialah Tahrir al-Maani al-Sadid wa al-Tanwir al-Aqli al-Sadid min Tafsir Al-Quran al-Majid. Namun demikian, nama kitab ini diringkaskan menjadi al-Tahrir wa al-Tanwir.

Disediakan oleh:
Ustaz Rosli Mokhtar
Bandar Baru Bangi
4 Muharram 1440
14 September 2018

Siri 2 Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Ibnu Asyur dan Penulisan Ulama’ Silam

Ibnu Asyur mengatakan bahawa walaupun terdapat banyak kitab tafsir telah ditulis disepanjang perjalanan ilmu Islam. Namun demikian, kebanyakan kitab-kitab tersebut hanya merupakan pengulangan terhadap apa yang telah diberitahu oleh para ulama’ terdahulu. Kitab-kitab tersebut hanya bersifat mengumpul berbagai pandangan atau membuat ringkasan terhadap pandangan yang pelbagai. Tidak kurang pula yang menerangkan serta memperincikan pandangan berdasarkan idea yang telah sedia ada.

Dalam pengenalan ini, Ibnu Asyur telah menyebut tafsir-tafsir yang penting pada pandangan beliau. Tafsir-tafsir tersebut ialah:

1. Tafsir al Kasyaf oleh Imam Az Zamakhsyari

2. Tafsir al-Muharrar al-Wajiz oleh Ibnu Atiyyah

3. Tafsir Mafatih Al-Ghaib oleh Fakhruddin Ar Razi

4. Tafsir al-Baydawi

5. Tafsir al-Alusi

6. Tafsir Abi-Saud

7. Tafsir al-Qurtubi

8. Tafsir al-Tobari

9. Tafsir Durratun al-Tanzil

Di dalam pengenalan ini Ibnu Asyur menjelaskan bahawa ada juga pandangan-pandangan beliau yang bertentangan dengan pendapat para ulama tafsir yang lain. Selain itu ada juga permasalahan yang dibincangkan oleh beliau tetapi belum pernah dikupas oleh mana-mana ulama’ tafsir sebelum beliau.

Disediakan oleh:
Ustaz Rosli Mokhtar
Bandar Baru Bangi
3 Muharram 1440
13 September 2018

Siri 1 Ringkasan dan Ulasan Kitab al-Tahrir wa al-Tanwir Oleh Ibnu Asyur

Tamhid

Setelah memuji Allah dan berselawat terhadap Rasul s.a.w Ibnu Asyur telah memuji para pentafsir yang telah menghasilkan penerangan terhadap kitab Allah yang suci. Seterusnya beliau menyatakan bahawa keinginan beliau untuk menghasilkan sebuah kitab tafsir telah lama tersemat disanubari . Keinginan ini timbul hasil daripada pembacaan beliau terhadap kitab al-Quran dan hasil penulisan para ulama silam.

Namun demikian, keinginan itu sekian lama terpendam apabila beliau mengenangkan betapa usaha besar ini adalah sesuatu yang berat untuk dipikul. Sudah tentu banyak cabaran yang perlu dihadapi dan diharungi. Setelah sekian lama keinginan Ibnu Asyur semakin memuncak khususnya apabila beliau menyatakan hasrat mulia itu kepada sahabat-sahabatnya Begitu juga apabila beliau mengenangkan kesungguhan para pentafsir terdahulu seperti Ibnu Rushd.

Akhirnya keinginan ini tidak dapat disekat lagi, Ibnu Asyur berazam untuk menghasilkan sebuah tafsir yang menerangkan perkara-perkara yang belum dijelaskan oleh kitab-kitab tafsir terdahulu. Beliau juga berazam untuk memberikan pandangan dalam perkara yang diperselisihkan oleh ahli tafsir dalam sesuatu isu. Ibnu Asyur menjelaskan bahawa pentafsir sering berada di antara dua pendirian ketika berdepan dengan kupasan para ulamak terdahulu:

1. Mereka yang hanya menerima bulat-bulat apa yang telah di ajukan oleh mereka yang terdahulu .

2. Mereka yang menolak segala apa yang telah dinyatakan oleh para pentafsir terdahulu.

Kedua-dua pendirian di atas adalah tidak baik mengikut Ibnu Asyur, sebaliknya kata-kata para ulamak terdahulu perlu menjadi rujukan namun demikian kata-kata mereka itu tidak boleh diterima secara membuta tuli sebaliknya perlu dikaji dan diteliti dengan nilaian ilmu.

Disediakan oleh:
Ustaz Rosli bin Mokhtar
Bandar Baru Bangi, Selangor
1 Muharram 1440
11 September 2018